Waarom slikken we alles wat ChatGPT zegt als zoete koek?

In het dagelijks leven lost een goed gesprek bijna ieder probleem op. Als een collega met een onduidelijk voorstel bij je bureau staat, neem je dat nooit zomaar over; je vraagt door naar hoe de vork in de steel zit. Toch slikken we bij ChatGPT het allereerste antwoord als zoete koek.

TL;DR

• We kopiëren teksten van ChatGPT vaak direct in een verslag zonder kritisch door te vragen.
• Eenmalige AI-workshops lossen dit probleem niet op, omdat het ontbreekt aan een vaste werkwijze tijdens een drukke werkdag.
• We boeken pas echt resultaat als we taalmodellen inzetten als kritische sparringspartner in plaats van een magische antwoordmachine voor al onze vragen.

We veranderen op een drukke werkdag te snel in een doorgeefluik van data

De verleiding is groot om tijdens een drukke werkdag de weg van de minste weerstand te kiezen. Want hoe makkelijk is het om ChatGPT te openen, een korte vraag in te tikken, het antwoord snel te scannen en die tekst te kopiëren en te plakken? De meeste antwoorden klinken op het eerste gezicht namelijk best prima.

Maar de vraag is: zijn ze daadwerkelijk wel ‘zo’ goed?

Niemand heeft ooit les gehad in communiceren met AI

In het begin vonden we het allemaal logisch om deze taalmodellen te beschouwen als magische antwoordmachine voor al onze vragen.

Heb je last van je schouder? Vraag het aan Chat.

Ruzie met je partner? Vraag het aan Chat.

Een boze klant aan de lijn? Vraag het aan Chat.

Je leidinggevende mailen? Vraag het aan Chat.

Niemand van ons heeft les gehad in communiceren met kunstmatige intelligentie. We leerden vroeger op school braaf staartdelingen maken en Franse woordjes stampen (waar je nu bar weinig meer aan hebt). Communiceren met mensen is op zichzelf al een vak apart: hoe stel je kritische vragen? Welke woorden kies je en waarom? Hoe zorg je ervoor dat je de informatie krijgt die je wilt?

Als we dat als lastig vinden, hoe kunnen we dan op de juiste manier communiceren met AI? Dat kunnen we niet.

Precies daar wringt de schoen.

Eenmalige workshops lossen het probleem van klakkeloos kopiëren niet op

Het eerste probleem is dat we nooit hebben geleerd om te communiceren met AI, waardoor we het onbewust gebruiken als antwoordmachine voor al onze vragen. Het tweede probleem is dat we op een drukke werkdag helemaal geen tijd hebben om uitgebreide instructies uit te denken.

Daarom werkt een middagje AI-training niet. Zulke sessies geven achtergrond informatie en best wat handige tips, maar zodra de werkdruk maandagochtend weer oploopt, vervalt iedereen vrijwel meteen terug in oude routines.

De oplossing vraagt om een andere kijk op AI: we moeten de tool gaan gebruiken als sparringspartner. Daarnaast biedt een praktisch werkinstrument zoals een promptboek uitkomst voor de drukke werkdagen.

Deze vier vragen horen op elk bureau thuis

Vraag het taalmodel het hemd van z’n lijf en laat het verantwoording afleggen, precies zoals je bij een collega ook zou doen. Deze vier vragen horen in ieder geval thuis op elk bureau:

•  Wat bedoel je in deze situatie precies met deze term [X]?
•  Waarom heb je voor deze aanpak gekozen zijn er alternatieven?
•  Hoe ziet het voorgaande advies eruit als we vanuit dit oogpunt kijken [….]?
•  Welke context ontbreekt er nog om een onderbouwd antwoord te geven zonder aannames?

Door deze vragen consequent in te zetten behoud je zelf meer de controle en voorkom je dat je ongemerkt verandert in een passieve AI-passagier.